István Örkény - Rodzina Tótów. Gloria

"Rodzina Tótów. Gloria": groteska o tyranii i pokusach

István Örkény w "Rodzinie Tótów. Gloria" zaprasza nas do węgierskiej wioski, gdzie w cieniu ostatniej wojny rozgrywa się groteskowy dramat o ludzkiej słabości i uleganiu tyranii. Pierwsza część, "Rodzina Tótów", skupia się na konflikcie między rodziną tytułowych bohaterów a dowódcą ich syna, który walczy na froncie. Ich dom staje się areną walki o władzę i kontrolę, gdzie nieustanne kompromisy i ustępstwa prowadzą do upokarzającej uległości wobec tyranii. Örkény z gorzkim humorem ukazuje absurd tej sytuacji, a czytelnik nie może oprzeć się wrażeniu, że tragikomiczne wydarzenia odbijają się echem w współczesnym świecie. Druga część, "Gloria", przedstawia losy młodej zakonnicy, której życie gwałtownie zmienia się wraz z likwidacją klasztorów na Węgrzech. Zmuszona do życia w świecie świeckim, Gloria usiłuje przystosować się do nowych realiów, jednocześnie stawiając opór "grzesznym pokusom". Örkény z precyzją kreśli portret kobiety walczącej z samą sobą, a kulminacja jej dylematów w nieoczekiwanej sytuacji podkreśla tragiczną ironię losów człowieka. "Rodzina Tótów. Gloria" to obraz ludzkiej natury w całej jej sprzeczności, pełen groteski i głębokiej refleksji. Örkény z mistrzostwem buduje swoje opowieści na podstawie absurdu i ironii, stawiając pod znakiem pytania wszystkie zasady i wartości.
István Örkény (1912-1979) był jednym z najwybitniejszych węgierskich pisarzy XX wieku, znanym z swojej oryginalnej prozy, która połączyła groteskę z ostrym spojrzeniem na realia społeczne i polityczne.