James H. Billington - Płonące umysły. Źródła rewolucyjnej wiary

Płonące umysły. Źródła rewolucyjnej wiary - Ogień, który rozpalił XX wiek

"Płonące umysły" to monumentalne dzieło Jamesa H. Billingtona, które odsłania mroczne korzenie rewolucyjnej wiary, która w XX wieku dała początek totalitaryzmowi. Autor, zamiast skupiać się na wydarzeniach rewolucji, wnikliwie bada umysły rewolucjonistów, ich pragnienia, wiarę i idee. Książka przenosi czytelnika w XIX wiek, w sam środek europejskiej epoki industrialnej, gdzie wśród intelektualistów, literatów i dziennikarzy rodzi się nowa wiara. Nie jest to jednak racjonalistyczne oświeceniowe credo, lecz mieszanka mistycyzmu, okultyzmu i protoromantyzmu. Ta rewolucyjna wiara, wbrew pozorom, nie jest pochodną krytycznego racjonalizmu francuskiego oświecenia, lecz wynika z fascynacji tajnymi stowarzyszeniami i poszukiwania "ideologii" jako zastępstwa dla religii. Billington ukazuje fascynujący proces formowania się idei, które w XX wieku doprowadziły do powstania totalitarnych systemów - komunizmu i narodowego socjalizmu. Autor podkreśla, że nowożytni rewolucjoniści, tak samo gorliwi i oddani swoim ideałom, jak ich poprzednicy z czasów religijnych, wierzyli w możliwość stworzenia doskonałego, świeckiego porządku. "Płonące umysły" to nie tylko historia rewolucji, ale przede wszystkim portret rewolucjonistów, ich wiary i wizji świata, która w XX wieku zamieniła się w brutalną rzeczywistość. James H. Billington, wybitny amerykański historyk, był dyrektorem Biblioteki Kongresu USA. Jego zainteresowania naukowe koncentrowały się na kulturze rosyjskiej i ruchach rewolucyjnych. Oprócz "Płonących umysłów" opublikował także liczne inne prace, m.in. "Ikona i topór", "Rosja przekształcona: przełom ku nadziei" oraz "Twarz Rosji".