Jarosław Iwaszkiewicz - Sława i chwała. Tom 1-3

"Sława i chwała" to monumentalne dzieło Jarosława Iwaszkiewicza, które przenosi czytelnika w wir wydarzeń historycznych XX wieku. Akcja powieści obejmuje okres od przedednia I wojny światowej aż do 1947 roku, prowadząc nas przez ziemiańskie dworki na Ukrainie, metropolie europejskie i Warszawę. Wśród licznych bohaterów, reprezentujących różne pokolenia i środowiska, od magnatów Bielińskich po proletariuszy Wiewiórskich, śledzimy losy silnie zindywidualizowanych postaci. Ich dzieje rozgrywają się na tle rewolucji rosyjskiej, I i II wojny światowej, ukazując bogactwo wątków i złożoność ludzkich charakterów. Powieść stanowi szeroką panoramę losów polskiej inteligencji pochodzenia szlacheckiego, jej specyficznego światopoglądu, psychologii i obyczajowości. Iwaszkiewicz, będąc częścią tego świata, tworzy obraz zobiektywizowany według praw fikcji literackiej, ale równocześnie wpisuje w niego swój osobisty rozrachunek. Szczególnie wyraźne jest to w postaci Janusza Myszyńskiego, jednego z głównych bohaterów. W "Sławie i chwale" autor podejmuje ważne problemy ideowo-moralne i filozoficzno-estetyczne, co szczególnie widoczne jest w losach kompozytora Edgara Szyllera. W swojej strukturze powieść czerpie z różnych tradycji literackich - epicko-realistycznej prozy XIX wieku, dialogu filozoficznego, powieści epistolarnej, moralitetu, poematu opisowego, sagi rodzinnej, powieści psychologicznej, a nawet romansu. Iwaszkiewicz swobodnie operuje tymi elementami, a subtelny ironiczny dystans do konwencji dodaje utworowi oryginalności. W "Sławie i chwale" epicki rozmach i realistyczny tok narracji nie wykluczają traktowania świata i losu ludzkiego w kategoriach ciągłej przemienności. Jarosław Iwaszkiewicz, jeden z najwybitniejszych polskich pisarzy XX wieku, w "Sławie i chwale" stworzył nie tylko wielkie dzieło literackie, ale i cenne świadectwo o losach polskiej inteligencji w burzliwym XX wieku.