Jerzy Kierul - Galileusz

W otchłani gwiazd i kościelnych dogmatów: Portret Galileusza piórem Jerzego Kierula

Historia Galileusza to opowieść o człowieku rozdartym między niebem a ziemią, między fascynacją kosmosem a ograniczeniami narzucanymi przez Kościół. Jerzy Kierul w swojej książce „Galileusz” zabiera nas w podróż do XVII-wiecznej Italii, gdzie rodziła się nowoczesna nauka, a dogmaty religijne stanowiły kajdany dla wolności myśli.

Galileusz jawi się nam nie tylko jako genialny uczony, ale i człowiek z krwi i kości. Toskańczyk z urodzenia, zakochany w swoim języku i tradycji, był utalentowanym muzykiem, poetą, znawcą sztuki. Matematyka, mechanika, wynalazki – to wszystko pochłaniało jego umysł. Gdyby los obdarzył go bogactwem, być może pozostałby jedynie naukowym hobbystą. Profesorury w Pizie i Padwie traktował raczej z konieczności, a nie powołania.

Jego odkrycia teleskopowe, a przede wszystkim ich interpretacja, wstrząsnęły ówczesnym światem. Galileusz, nie zważając na ośmieszenie i gniew możnych, głosił prawdę o heliocentrycznej budowie Układu Słonecznego. Jego przenikliwy umysł odrzucał fałszywą uczoność i pustą erystykę. Już jako student podważał autorytety, demaskując niewiedzę swoich mistrzów. Teoria Kopernika stała się dla niego intelektualnym olśnieniem, ukazując kosmos w zupełnie nowym świetle.

Publikacja „Dialogu o dwu najważniejszych układach świata” stała się punktem zwrotnym w jego życiu. Dzieło to, choć naukowo bezsporne, zostało potępione przez Kościół. Papież Urban VIII uznał je za atak na Pismo Święte i podważył autorytet Kościoła. Galileusz stanął przed trybunałem inkwizycji. Zmuszony do odwołania swoich poglądów, resztę życia spędził w areszcie domowym, prześladowany przez zawziętość Urbana VIII. Nawet po śmierci nie zaznał spokoju – Kościół odmówił mu pochówku w rodzinnym grobowcu.

Sprawa Galileusza to symbol konfliktu między rozumem a dogmatem, między pragnieniem poznania a ślepym trwaniem przy tradycji. To także przestroga przed nadużyciem władzy i cenzurą, które dławią rozwój myśli. Choć od tamtych czasów minęły wieki, historia Galileusza pozostaje aktualna, przypominając o kruchości wolności i o tym, jak ważna jest obrona prawa do poszukiwania prawdy.

Jerzy Kierul, wybitny historyk i eseista, znany jest z wnikliwych biografii i publikacji historycznych, w których łączy erudycję z przystępnością dla szerszego grona odbiorców.

Wydawnictwo	Państwowy Instytut Wydawniczy
tytuł oryginału	Galileusz
data wydania	21 listopada 2012
ISBN	978-83-06-03337-3
liczba stron	495
kategoria	biografia/autobiografia/pamiętnik
język	polski