Julian Stryjkowski - Tommaso del Cavaliere

Ostatni oddech geniuszu: "Tommaso del Cavaliere" Juliana Stryjkowskiego

W ciszy pracowni, przesyconej zapachem farb i kamienia, zapada zmrok. Na łożu spoczywa schorowany starzec, jego pierś unosi się z trudem, a zmęczone oczy zdają się spoglądać w głąb duszy. To nie jest byle kim – to Michelangelo Buonarroti, mistrz renesansu, twórca Dawida i Sądu Ostatecznego, człowiek, który tchnął życie w marmur i uwiecznił piękno ludzkiego ciała na sklepieniu Kaplicy Sykstyńskiej. Ale nawet geniusze nie są wieczni. Śmierć, ten nieubłagany cień, zbliża się do Tommaso del Cavaliere, bo takie imię przyjął Michał Anioł w ostatnich latach życia.

Julian Stryjkowski w swojej poruszającej powieści "Tommaso del Cavaliere" zaprasza nas do świata ostatnich dni Michała Anioła. Nie jest to jednak klasyczna biografia, ale wnikliwe studium umysłu artysty zmagającego się z przemijaniem, bólem i świadomością własnej śmiertelności. Stryjkowski z maestrią słowa maluje portret wewnętrzny Mistrza, odkrywając przed nami jego lęki, tęsknoty i niespełnione pragnienia.

W "Tommaso del Cavaliere" przeszłość przeplata się z teraźniejszością. Wspomnienia z młodości, pełne blasku i sukcesów, mieszają się z gorzkim smakiem starości. Widzimy Michała Anioła u szczytu sławy, otoczonego mecenasami i podziwianymi przez tłumy, ale zaraz potem stajemy się świadkami jego samotności i cierpienia. Stryjkowski pokazuje nam człowieka targanego sprzecznościami, z jednej strony pobożnego katolika, z drugiej zaś namiętnego artystę, który w swoim dziele nie stroni od cielesności.

Ważnym motywem powieści jest miłość. Choć Michał Anioł nigdy się nie ożenił, jego życie naznaczyły silne uczucia. Wspomnienie ukochanej Vittorii Colonny, muzy i przyjaciółki, powraca w chwilach zwątpienia, przynosząc ukojenie i ból zarazem. Stryjkowski z subtelnością i wrażliwością opisuje tę relację, ukazując jej wpływ na twórczość Mistrza.

"Tommaso del Cavaliere" to nie tylko opowieść o śmierci, ale przede wszystkim o życiu – o jego sensie, o sztuce jako sposobie na oszukanie czasu i o miłości, która potrafi przetrwać nawet śmierć. Proza Stryjkowskiego, poetycka i pełna metafor, zachwyca pięknem języka i głębią refleksji. Autor nie unika trudnych pytań o kondycję ludzką, o sens cierpienia i o miejsce człowieka w świecie.

"Tommaso del Cavaliere" to książka, która zostaje w pamięci na długo po lekturze. To niebanalny portret psychologiczny jednego z najwybitniejszych artystów w historii, który jednocześnie staje się uniwersalną refleksją nad życiem i śmiercią.

Julian Stryjkowski, wybitny polski prozaik, eseista i poeta, znany był ze swojego zamiłowania do historii i kultury włoskiej, co znalazło odzwierciedlenie w wielu jego dziełach.

Wydawnictwo	Państwowy Instytut Wydawniczy
data wydania	1990 (data przybliżona)
ISBN	8306007727
liczba stron	86
kategoria	biografia/autobiografia/pamiętnik
język	polski