- Odwieczny naród. Polak i katolik w Żmiącej

"Odwieczny Naród. Polak i katolik w Żmiącej" - Michał Łuczewski: Historia Polski opowiedziana na nowo

"Odwieczny Naród. Polak i katolik w Żmiącej" to książka, która przenosi nas w głębiny polskiej historii, ale w sposób niebanalny. Zamiast skupiać się na wielkich postaciach i wydarzeniach, Michał Łuczewski zaprasza nas do małej wsi Żmiąca w Beskidzie Wyspowym, by tam, wśród zwykłych ludzi, odkryć genezę naszej narodowej tożsamości. Bazując na wieloletnich badaniach i dwóch poprzednich monografiach poświęconych Żmiącej, autor zabiera nas w podróż od średniowiecza po współczesność. Ukazuje, jak pojęcie "narodu polskiego" ewoluowało, wchodząc w interakcję z panującymi w danej epoce ideologiami i rzeczywistością społeczno-ekonomiczną. Łuczewski pokazuje, jak chłopi, marginalizowana warstwa społeczna, stawali się czynnikiem kształtującym polską tożsamość, jak strategie oporu wobec "polskości" transformowały się w zależności od panującego ustroju. Autor rzuca nowe światło na rolę Żydów w życiu galicyjskiej wsi, ukazując, jak w warunkach kapitalistycznych stali się negatywnym punktem odniesienia, zastępując feudalną szlachtę. "Odwieczny Naród" podkreśla istotne znaczenie ideologii ultramontańskiej i teologii narodu Stefana Wyszyńskiego w tworzeniu współczesnego obrazu polskości. Książka skłania do refleksji nad faktem, że historia Polski jest sumą tysięcy małych, lokalnych historii, z których każda ma swój wkład w tworzeniu narodu. Łuczewski z wykorzystaniem narzędzi socjologii, antropologii, psychologii i historii buduje oryginalne podejście do definicji i wyjaśnienia narodu, tworząc "integralną teorię narodu". Ostatecznie, autor dochodzi do kontrowersyjnego wniosku: polskość, która jawia się nam jako wieczna, moralna i jedna, jest wynikiem przypadkowych zbiegów okoliczności. Staliśmy się Polakami-katolikami przez przypadek. Michał Łuczewski, historyk i socjolog, jest autorem licznych publikacji naukowych i popularnonaukowych, których głównym tematem jest historia i socjologia polskich wsi.