Philipp Marti - Sprawa Reinefartha. Kat powstania czy szacowny obywatel

Heinz Reinefarth: Kat w cieniu bałtyckich fal

Plaże Westerlandu, białe, piaszczyste, oblewane zimnymi wodami Morza Północnego. Tętniący życiem kurort, uśmiechnięci turyści, zapach gofrów i soli unoszący się w powietrzu. Trudno wyobrazić sobie bardziej idylliczne miejsce od tego, w którym swoje powojenne lata spędzał Heinz Reinefarth. Były generał SS, człowiek o lodowatym spojrzeniu i rękach umazanych krwią tysięcy niewinnych. Człowiek, który z warszawskiej Woli uczynił symbol bezwzględności i barbarzyństwa. Philipp Marti w swojej książce "Sprawa Reinefartha. Kat powstania czy szacowny obywatel?" zanurza się w mroczną otchłań biografii nazistowskiego zbrodniarza, próbując zrozumieć, jak to możliwe, że człowiek odpowiedzialny za jedne z najpotworniejszych zbrodni II wojny światowej mógł wieść spokojne życie w powojennych Niemczech. Reinefarth to postać paradoksalna. Prawnik z wykształcenia, karierowicz o niezwykłej wręcz inteligencji i ambicji, wspiął się na szczyty nazistowskiej hierarchii, stając się jednym z głównych wykonawców zbrodniczego planu Hitlera. Dowodził oddziałami tłumiącymi Powstanie Warszawskie, a jego nazwisko do dziś wywołuje dreszcz grozy na ustach świadków tamtych tragicznych wydarzeń. Jednak po wojnie Reinefarth nie stanął przed sądem. Ukrywał się, zmieniał tożsamość, by w końcu osiąść w malowniczym Westerlandzie. Tam, pod przybranym nazwiskiem, rozpoczął nowe życie. Został szanowanym obywatelem, radcą prawnym, a nawet burmistrzem miasta. Marti skrupulatnie rekonstruuje powojenne losy Reinefartha, ukazując mechanizmy, które umożliwiły mu uniknięcie odpowiedzialności. Odsłania kulisy niemieckiego systemu sprawiedliwości, który w tamtym czasie często przymykał oko na zbrodnie popełnione w imieniu III Rzeszy. "Sprawa Reinefartha" to jednak nie tylko historia jednego zbrodniarza. To studium niemieckiego społeczeństwa, które po wojnie z trudem mierzyło się z demonami przeszłości. To opowieść o zapomnieniu, wyparciu, ale i o próbach stawienia czoła prawdzie, o walkę o pamięć i sprawiedliwość. Książka Philipa Marti to lektura wstrząsająca, skłaniająca do refleksji nad naturą zła i granicami ludzkiej bezkarności. To głos wołający o pamięć o ofiarach i o to, by nigdy więcej nie doszło do podobnych tragedii. Philipp Marti jest szwajcarskim historykiem, autorem publikacji na temat historii Niemiec w XX wieku, ze szczególnym uwzględnieniem okresu narodowego socjalizmu.