Stanislaus Joyce - Stróż brata mego

W cieniu giganta: "Stróż brata mego" Stanislausa Joyca

Stanislaus Joyce. Brat. Świadek. Autor "Stróża brata mego". To imię i nazwisko na zawsze splecione jest z innym, potężniejszym, bardziej znanym – James Joyce. I właśnie to splątanie, ten cień giganta, to bycie "bratem", staje się osią, wokół której obraca się ta niezwykła biografia. "Stróż brata mego" to nie tylko portret Jamesa, to studium relacji, intymny wgląd w życie rodziny Joyce'ów. To opowieść o dorastaniu u boku geniusza, o życiu w cieniu jego rosnącej sławy, o zachwycie i frustracji, podziwie i zazdrości. Stanislaus, z czułością i goryczą, kreśli obraz brata, odsłaniając jego codzienne oblicze. Widzimy Jamesa pochylonego nad rękopisami, zmagającego się z demonami twórczości, ale i Jamesa zbuntowanego, prowokującego, uciekającego od konwenansów. Poznajemy genezę jego arcydzieł, "Ulissesa" i "Finnegans Wake", dostrzegamy inspiracje, okruchy rzeczywistości, które w rękach mistrza przemieniały się w literaturę. Jednak "Stróż brata mego" to nie tylko laurka. Stanislaus nie unika trudnych tematów, nie idealizuje brata. Pisze o jego wadach, o egoizmie, o trudnym charakterze, który ranił bliskich. Pokazuje cenę, jaką przyszło zapłacić za geniusz, zarówno samemu Jamesowi, jak i jego rodzinie. W tej opowieści przewijają się postaci, które wywarły wpływ na twórczość Jamesa Joyce'a – artyści, pisarze, intelektualiści tworzący ferment dublińskiej bohemy. "Stróż brata mego" to więc także fascynujący obraz epoki, świadectwo narodzin modernizmu. Nieukończony charakter książki potęguje jej intymny, szkicowy wymiar. To jakby zajrzeć do szuflady pełnej pamiętników, notatek, niedokończonych myśli. "Stróż brata mego" to pozycja obowiązkowa dla miłośników twórczości Jamesa Joyce'a, ale także dla wszystkich zainteresowanych psychologią twórczości, relacjami międzyludzkimi i tajemnicą geniuszu. Stanislaus Joyce, choć skazany na życie w cieniu brata, sam był utalentowanym pisarzem i krytykiem literackim.