Zbigniew Wlazłowski - Przez kamieniołomy i kolczasty drut

"Przez kamieniołomy i kolczasty drut" to nie tylko tytuł, ale i metafora drogi, jaką przeszedł Zbigniew Wlazłowski, autor wstrząsających wspomnień z hitlerowskich obozów koncentracyjnych. Książka, wydana przez Wydawnictwo Literackie w 1974 roku, stanowi jedno z nielicznych świadectw o piekle Gusen – podobozu Mauthausen, miejsca naznaczonego niewyobrażalnym cierpieniem i śmiercią. Wlazłowski, młody student medycyny, został aresztowany przez gestapo w Krakowie i rzucony w wir obozowego terroru. Montelupich, Buchenwald, Gusen – nazwy te stały się symbolem jego walki o przetrwanie. Wspomnienia, spisane z drobiazgowością kronikarza, odsłaniają brutalną rzeczywistość obozowej egzystencji. Autor nie unika drastycznych opisów, ale czyni to z poczciwością dokumentalisty, dla którego prawda historyczna jest wartością nadrzędną. Szczególną wartość książki stanowią zdjęcia z obozu, dokumentujące nieludzkie warunki, w jakich przyszło egzystować więźniom. Widok wycieńczonych twarzy, naznaczonych piętnem głodu i cierpienia, pozostaje w pamięci na długo po lekturze. "Przez kamieniołomy i kolczasty drut" to lektura trudna, ale i niezbędna, by zrozumieć ogrom zbrodni hitlerowskich. To także hołd dla wszystkich ofiar, które zginęły w obozach koncentracyjnych, i przesłanie dla przyszłych pokoleń, by nigdy więcej nie doszło do podobnej tragedii. Zbigniew Wlazłowski, po wojnie lekarz medycyny, pozostawił po sobie niezwykłe świadectwo prawdy o Holokauście.